Hallo liefhebbers van de lege fles! Dit is het weblog van EBNA, het Empty Bottle News Agency.

vrijdag 25 februari 2005

KRANT ONLINE

Het geheime Texasburger KRANT is online. Voor het eerst sinds 1979, en nu voor iedereen met internet te lezen. In de echte wereld werd de texasburger alleen per post aan EBNA-abonnees verstuurd. En dat waren er toendertijd niet zoveel.
De publicatie van Het geheime Texasburger KRANT betekent dat de ontsluiting van het EBNA-archief prima verloopt. Alleen de bulletins uit 1996 zijn nog gekoppeld aan het oude Empty Bottle Home, alle andere ooit verschenen Empty Bottle
publicaties zijn in het nieuwe EBNA te vinden. Met uitzondering van de legendarische uitgave "Door het bovenlicht Hilversum 3". Dit unieke boekwerkje is zelfs in het EBNA-archief niet terug te vinden.

woensdag 23 februari 2005

Binnenkort verhuizing Empty Bottle Home

Nu de inrichting www.ebna.nl zo voorspoedig verloopt, komt de verhuizing van het aloude Empty Bottle Home steeds dichterbij. Met een eigen url is het niet
langer nodig gebruik te maken van de homepage van Pieter Roos/PJ, die overigens zelf al geen verwijziging meer heeft naar het Empty Bottle Home.

PJ heeft gemeld dat zijn homepage volledig gerestyled zal worden. Vooruitlopend op deze restyling is de externe url van zijn site al gewijzigd in Nr 24
Wanneer het Empty Bottle Home wordt verplaatst zal dit zowel op www.nr24.nr, in het EBNA-weblog en in het Empty Bottle Home worden gemeld.

maandag 21 februari 2005

Drougon en de tegenvoeters

Bij het publiceren van de eerste serie EBNA-bulletins ontdekten we in Bulletin Nr 4 het volgende item:

DROUGON, Gérard Frans filosoof (1801-1813) die de theorie van de tegenvoeters tot in de finesses ontwikkelde. Zo stelde hij als eerste dat een tegenvoeter op zijn kop moet staan. Als zijn hoofdwerk geldt "Tegenvoeters bestaan" (1811). Latere onderzoekers hebben toegegeven dat er sinds zijn onderzoekingen niets nieuws op het gebied van de tegenvoeters ontdekt is.
Overige werken: Onze tegenvoeters (1806), De Antagonisten (1807)
Lit.: Drougon en de tegenvoeters (E. Edward, 1956)

Dit artikel is niet alleen opmerkelijk vanwege het inzicht dat het geeft over de in Nederland goeddeels onbekende Drougon. Even opmerkelijk is dat het in de lange geschiedenis van het Empty Bottle News Agency nauwelijks opvolging heeft gevonden. Het is een van de weinige biografische items die bekend zijn. Pas onlangs heeft het EBNA-weblog hieraan opvolging gegeven met de start van de serie De Encyclopedisten. Hans van Maanen zal nooit vermoed hebben dat hij op deze manier op een lijn gesteld kan worden met de vergeten filosoof Drougon.

zondag 13 februari 2005

De andere EBNA's 2 - Zonen en dochters

Een van de andere EBNA's is een woord: ebna. In het Indo-germaans is het een vorm die in het huidige Nederlands heeft geleid tot "even" en "effen". In het Arabisch betekent ebn "zoon", en daaruit volgt direct dat ebna "dochter" betekent.
En Richard Burton , de 19e-eeuwse Engelse avonturier en ontdekkingsreiziger, beschrijft in zijn boek Pilgrimage to Al-Madinah and Meccah de volkeren van Arabische schiereiland. Daarbij zegt hij in hoofdstuk 25: "And to quote no more cases, the "Ebna" mentioned by the Ibn Ishak were descended from the Persian soldiers of Anushirwan, who expelled the Abyssinian invader."

vrijdag 11 februari 2005

Empty Bottle Bulletins uit 1977 en 1978 on line

De eerste serie bulletins van het Empty Bottle News Agency (uit 1977 en 1978) is online gezet. Het gaat om jpg-scans die in een webalbum zijn gezet. Het door EBNA Research verzorgde commentaar zal in de loop van april worden toegevoegd. Wat dat betreft, nog even geduld! Maar toch: voor het eerst zijn deze legendarische uitgaven voor iedereen in te zien.

donderdag 10 februari 2005

Wahrheit und Diftung

Hoe reageert Google er wanneer een nieuwe term ontstaat? Wanneer er een Duitse vorm van Pernog (details over "deze taal" in de Encyclopedie Editie 1996) zou bestaan, zou Diftung een van de eerste woorden zijn. Diftung betekent "de werkelijkheid zoals deze er tussen 5 uur en 9 uur 's morgens uitziet, met name in de laatste fase van een 24-uurs oefening". Meestal gebruikt in de uitdrukking "Wahrheit und Diftung".

woensdag 2 februari 2005

Bijgewerkte planning EBNA Archief en website

De planning voor het komende voorjaar ziet er als volgt uit:
Techniek
januari - inrichting nieuwe EBNA website - uitgevoerd
februari/maart - inrichting van het internetdeel van het EBNA-archief - uitgevoerd

Publicaties
februari - publicatie van de zeventiger jaren EBNA-bulletins - uitgevoerd
maart - publicatie van het Geheime Texasburger Courant - uitgevoerd
april/mei - publicatie van HHG-gerelateerde archiefstukken
Het betreft documenten die gedigitaliseerd zijn maar nog niet via het web te benaderen.
zomer 2005 - eerste publicaties Pseudologisch Instituut
Research
maart/mei - onderzoek naar ontsluiting van het beeldmateriaal in het EBNA-archief
april - publicatie research zeventiger jaren EBNA-bulletin.

dinsdag 1 februari 2005

De Encyclopedisten 1 - Hans van Maanen

In het voetspoor van Flaubert en andere eigenzinnige encyclopedisten heeft de Nederlander Hans van Maanen zich ontwikkeld tot een expert op het gebied van het menselijk tekort. Zijn Encyclopedie van de misvattingen groeit met het jaar. Met een onstuitbare energie toont van Maanen de hardnekkigheid van het misverstand. Keer op keer wijst hij op de hardnekkigheid waarmee cijfers verkeerd worden geinterpreteerd. De mensheid wil niet leren, zo lijkt hij met een sardonisch genoegen te zeggen.

In zijn kijk op de werkelijkheid is van Maanen een navolger van Robert Burton. De Encyclopedie van de Misvattingen is in werkelijkheid van Maanen's Anatomie van de Misvattingen. Hans van Maanen heeft de menselijke kennis inclusief de daarbij horende misvattingen ingedeeld in elf categorieën:
Rekenen
Taal
Aardrijksk.
Geschiedenis
Biologie
Lich.ontw.
Gezondheid
Kunst
Godsdienst
Wetenschap
Alg.Ontw.
Deze indeling doet denken aan de tijd die de jonge Hans doorbracht op de lagere school. Niets voor niets stelt van Maanen in zijn voorwoord: "Vanaf onze vroegste jeugd stellen wij alles in het werk om de wereld te verklaren, en met hulp van ouders, leeftijdgenoten en onderwijzers ontwerpen wij onze theorieën." In zijn Encyclopedie grijpt hij terug op het wereldbeeld uit zijn jeugd en hij gebruikt dit op een didactische manier. Ook bij hem, net als bij Burton, leidt het gebruik van een op het moment van schrijven al achterhaald wereldbeeld tot een fascinerende weergave van de menselijke bedrijvigheid. De geordende opsomming lijkt ook voor de encyclopedist van Maanen belangrijker dan het onderwerp.

Voorpublicatie De Encyclopedie 2005

maandag 31 januari 2005

Verwantschap

Verwant aan de encyclopedie maar anders. Dat zijn het handboek, de anatomie, het woordenboek, de gebruiksaanwijzing, de atlas. Verder sommige romans, alle inhoudsopgaves en indices, een enkel volkslied, de raamvertelling, de dienstregeling, het prentenboek, de preek. Het cv. En het spiekbriefje, de zoekmachine, het grootboek, de inventaris. Het In memoriam.

Niet verwant zijn het dictee, het geluid van de branding, het laatste nieuws, het gebed, de uitspraak van de rechter, het computerprogramma. Evenmin de meeste volksliederen, de psychologische test, de belastingopgave, de liefdesbrief, sommige romans, de novelle, de oproep. Het grote verhaal.
Voorpublicatie De Encyclopedie 2005

vrijdag 28 januari 2005

Eerste publicatie 'Geen statiegeld' sinds 1979

De Encyclopedie heeft goed nieuws: Geen statiegeld is opnieuw -op internet- uitgebracht! En wel hier.
In februari en maart 1979 verschenen de eerste en de tweede druk van Geen statiegeld. Deze publicatie vormde het sluitstuk van de eerste Empty Bottle periode. Thematisch werd teruggegrepen op de tot dan verschenen bulletins terwijl "Zoetermeerlijn" een recapitulatie van de voorgaande jaren gaf.
Op het moment van verschijnen was minder duidelijk wat de toekomst van EBNA zou zijn. Met Hinsicht is die toekomst eenvoudig terug te vinden in "Geen statiegeld": Zowel het hilarisch archivarische (Schoenendoos!) als het autobiografisch encyclopedische (Nieuwe Veenhoop! Oude Veenhoop!) zijn volop aanwezig.
De huidige internet-uitgave is tekstueel volledig, echter zonder voorwoord, rechtenvoorbehoud, overzicht Dimlicht Monumentaalreeks en de aanprijzing van de Financial Times. Het is nog niet bekend op welke termijn de fascimile-uitgave met wetenschappelijke annotatie zal worden uitgebracht.

woensdag 26 januari 2005

Duizend woorden en een plaatje

Is het waar dat 1 plaatje meer zegt dan 1000 woorden? Het antwoord op die vraag is moeilijk te geven. Vaak wel, soms niet. Is het logisch dat een plaatje meer zegt dan duizend woorden? Ja. Volgens de computerlogica wel. Een plaatje waarin wat te herkennen is (zeg 400x250 pixels kleur) neemt gecomprimeerd opgeslagen ongeveer 100 kb in beslag. Een tekst van 1000 woorden zal als txt bestand ongeveer 10 kb vragen. Ergo, een plaatje bevat minstens 10 keer zoveel informatie als 1000 woorden. Geen wonder dat "een plaatje meer zegt".

dinsdag 25 januari 2005

Niet geschikt voor modderdenkers

Bij Antiquariaat van Veen wordt het meesterwerk van W.J. Munzebrock "Cosmische Wetten Der Wetenschappelijke Bovenzintuigelijke Psychologie En Graphologie" aangeboden. Dit boek begint waar zijn hoofdwerk "Mystiek en Cosmos" ophoudt.
Terecht schrijft aanbieder Pieter van Veen op zijn website: "Zeer bijzonder boekje waarin aan de hand van vele voorbeelden in de tekst handschriften worden geanalyseerd op basis van hogere inzichten. Niet voor materialistisch-denkende en kapitalistisch handelende mensen." Dit boek is sinds jaar en dag een van de pronkstukken van het EBNA-archief. Niet geschikt voor modderdenkers!

zaterdag 22 januari 2005

De encyclopedie

In De Encyclopedie (EBNA, 1996) is het volgende te vinden bij het trefwoord encyclopedie:
"Encyclopedie Kijk in een .. altijd eerst bij het trefwoord encyclopedie . Wanneer daar iets verstandigs staat is de rest eveneens ok.
Er zullen altijd mensen zijn die de behoefte hebben een boek te schrijven waar alles in staat. Neem nu d'Alembert of de oude meneer Winkler.

In tegenspraak hiermee lijkt het moderne standpunt dat een moderne encyclopedie informatie bevat die nergens anders te vinden is. Dit om dubbele opslag en problemen met versiebeheer te voorkomen.
Dat een combinatie van beide uitgangspunten mogelijk is bewijst Piet Grijs met zijn klassieke werk De encyclopedie (Querido, 1982). Gelukkig bestaat er geen auteursrecht op titels."

Bij EBNA zijn er plannen om een nieuwe versie van de Encyclopedie te starten. Vanzelfsprekend wordt begonnen met het lemma Encyclopedie.

Nog te gebruiken

Helden van de encyclopedie:
Borges De Bibliotheek van Babel
Hans van Maanen Misvattingen
Robert Burton Anatomy of Melancholy
Gustave Flaubert Bouvard et Pécuchet

Helden van het web:
George Eliot
George Orwell

Helden van EBNA:
Byrds You're still on my mind
Kader Abdolah De reis van de lege flessen

Typologie van de encyclopedie

De wereld is te groot Oftewel, er zijn teveel denkbare typologieën van de encyclopedie. Daarom eerst maar eens de momenteel meest bekende online encyclopedie geraadpleegd. Volgens het lemma Encyclopedie in de Nederlandse versie van Wikipedia zijn er twee soorten encyclopedieën, n.l. de Angelsaksische met enkele lange, diepgravende artikelen en een uitgebreide index; en de Duitse, met een groot aantal beknopte artikelen. Vermoedelijk kent de Duitse vorm geen of een beperkte index, hier meldt de Wikipedia niets over.

De auteur van het lemma werkt deze typologie onvoldoende uit: zijn er encyclopedieën met veel lange diepgravende artikelen? Er zijn zeker encyclopediëen met weinig korte artikelen. Denk aan De Encyclopedie van Piet Grijs (een dunne Querido-pocket) of De Encyclopedie van EBNA uit 1996 (een enkele HTML-pagina). Ook de mogelijkheden van de indexering kunnen verder worden uitgewerkt.